1. Het plaatsen van de geest
Onderaan de tekening zitten we op het eerste van de 9 stadia of van de 9 ervaringen. En die krijgt een term mee, en die term is het plaatsen van de geest; zo noemt dit stadium, in het Tibetaans ‘semdu jokpa’.Dat is het stadium waarbij je als beginnende mediteerder start; dan ga je eigenlijk in meditatiehouding zitten. Je gaat proberen je geest te focussen op je gekozen concentratieobject en dan ga je merken dat je afgeleid wordt.En dan heb je die 2 aspecten nodig, enerzijds de oplettendheid om op te merken dat er iets gebeurt, namelijk dat je afgeleid geraakt, en anderzijds de herinnering, namelijk het herinneren van die instructies wat je op dat moment moet gaan doen, in de zin van: ik ben afgeleid, dus ik breng mijn aandacht terug. Als je je op je ademhaling concentreert, dan breng je jouw aandacht terug naar je ademhaling.Dat is dus die oplettendheid en die herinnering, beide heb je dan heel hard nodig om te leren mediteren; om te leren die concentratie op het concentratie-object op te bouwen.
Onderaan de tekening zitten we op het eerste van de 9 stadia of van de 9 ervaringen. En die krijgt een term mee, en die term is het plaatsen van de geest; zo noemt dit stadium, in het Tibetaans ‘semdu jokpa’.
Dat is het stadium waarbij je als beginnende mediteerder start; dan ga je eigenlijk in meditatiehouding zitten. Je gaat proberen je geest te focussen op je gekozen concentratieobject en dan ga je merken dat je afgeleid wordt.
En dan heb je die 2 aspecten nodig, enerzijds de oplettendheid om op te merken dat er iets gebeurt, namelijk dat je afgeleid geraakt, en anderzijds de herinnering, namelijk het herinneren van die instructies wat je op dat moment moet gaan doen, in de zin van: ik ben afgeleid, dus ik breng mijn aandacht terug. Als je je op je ademhaling concentreert, dan breng je jouw aandacht terug naar je ademhaling.
Dat is dus die oplettendheid en die herinnering, beide heb je dan heel hard nodig om te leren mediteren; om te leren die concentratie op het concentratie-object op te bouwen.
De vijf zintuiglijke gewaarwordingen
Dan zijn er de 5 zintuigelijke gewaarwordingen. Die spelen een rol tijdens de meditatie. Daar moet je mee leren omgaan en die worden gesymboliseerd door 5 symbolen die je hier op de tekening ziet.Onderaan zie je een zijden doek die er op staat en die staat voor contact, voor gevoel. Dan heb je hierboven een schelp waar een geurende stof uitkomt, dat staat voor de reuk. Dan heb je een aantal vruchten die er op staan, die staan voor de smaak. Dan heb je 2 cimbaaltjes die met een doekje verbonden zijn, die staan voor het horen, voor geluid. En dan heb je de spiegel en die staat voor vorm en voor het zien.Waarom staan die 5 symbolen bij op deze tekening? Omdat zij eigenlijk, zeker in de eerste 3 stadia van de 9 stadia, vooral de oorzaak zijn dat je afgeleid geraakt tijdens de meditatie.Er is een bepaald geluid dat je hoort en dat je aandacht trekt. Het kan zijn dat er een geur is en je vindt dat een heel aantrekkelijke geur, dus je aandacht gaat er naartoe. Je ziet iets gebeuren en dat is wel iets wat je interesseert, dus je raakt afgeleid; je wilt naar die vorm kijken, enzoverder.Die 5 zintuiglijke gewaarwordingen, die gaan je eigenlijk afleiden en dan wordt er gezegd: je hebt 2 dingen die kunnen gebeuren tijdens meditatie, Jinguwan en Guepa. Het ene is loom woorden, het andere is een soort agitatie.In het begin heb je vooral van die kant last dat je afgeleid geraakt, zij het door gedachten, zij het door dingen rondom jou. Daarom worden die 5 symbolen hierop weergegeven.
Dan zijn er de 5 zintuigelijke gewaarwordingen. Die spelen een rol tijdens de meditatie. Daar moet je mee leren omgaan en die worden gesymboliseerd door 5 symbolen die je hier op de tekening ziet.
Onderaan zie je een zijden doek die er op staat en die staat voor contact, voor gevoel. Dan heb je hierboven een schelp waar een geurende stof uitkomt, dat staat voor de reuk. Dan heb je een aantal vruchten die er op staan, die staan voor de smaak. Dan heb je 2 cimbaaltjes die met een doekje verbonden zijn, die staan voor het horen, voor geluid. En dan heb je de spiegel en die staat voor vorm en voor het zien.
Waarom staan die 5 symbolen bij op deze tekening? Omdat zij eigenlijk, zeker in de eerste 3 stadia van de 9 stadia, vooral de oorzaak zijn dat je afgeleid geraakt tijdens de meditatie.
Er is een bepaald geluid dat je hoort en dat je aandacht trekt. Het kan zijn dat er een geur is en je vindt dat een heel aantrekkelijke geur, dus je aandacht gaat er naartoe. Je ziet iets gebeuren en dat is wel iets wat je interesseert, dus je raakt afgeleid; je wilt naar die vorm kijken, enzoverder.
Die 5 zintuiglijke gewaarwordingen, die gaan je eigenlijk afleiden en dan wordt er gezegd: je hebt 2 dingen die kunnen gebeuren tijdens meditatie, Jinguwan en Guepa. Het ene is loom woorden, het andere is een soort agitatie.
In het begin heb je vooral van die kant last dat je afgeleid geraakt, zij het door gedachten, zij het door dingen rondom jou. Daarom worden die 5 symbolen hierop weergegeven.
Het vuur van enthousiaste volharding
Verder zie je op de tekening dat er op een heel aantal plaatsen precies een vuur aan het branden is. Dat vuur staat daar niet zomaar, het symboliseert de kracht van enthousiaste volharding.Je hebt dus enthousiasme en volharding nodig, dus niet jezelf met een stok slaan om het te doen, maar enthousiast gemotiveerd zijn om uit een positieve overweging ervoor te willen gaan.En in het begin heb je dat heel hard nodig. Daarom dat dit vuur in het begin het hardste aan het branden is. En dan zie je dat dit vuurtje alsmaar kleiner wordt.Zolang dat vuurtje er staat op het pad, wil dat zeggen dat het nog altijd nodig is. Je moet jezelf blijven motiveren, enthousiasme aan de dag leggen om de beoefening te blijven verderzetten, maar de nood eraan wordt altijd maar kleiner.Daarom dat het vuurtje alsmaar kleiner wordt en op den duur wordt het gewoon natuurlijk: je moet niet meer specifiek jezelf motiveren, het gaat vanzelf. Dus als het vuurtje verdwenen is, dan ben je dat stadium voorbij dat je dat nodig hebt. Dan wordt het natuurlijk.
Verder zie je op de tekening dat er op een heel aantal plaatsen precies een vuur aan het branden is. Dat vuur staat daar niet zomaar, het symboliseert de kracht van enthousiaste volharding.
Je hebt dus enthousiasme en volharding nodig, dus niet jezelf met een stok slaan om het te doen, maar enthousiast gemotiveerd zijn om uit een positieve overweging ervoor te willen gaan.
En in het begin heb je dat heel hard nodig. Daarom dat dit vuur in het begin het hardste aan het branden is. En dan zie je dat dit vuurtje alsmaar kleiner wordt.
Zolang dat vuurtje er staat op het pad, wil dat zeggen dat het nog altijd nodig is. Je moet jezelf blijven motiveren, enthousiasme aan de dag leggen om de beoefening te blijven verderzetten, maar de nood eraan wordt altijd maar kleiner.
Daarom dat het vuurtje alsmaar kleiner wordt en op den duur wordt het gewoon natuurlijk: je moet niet meer specifiek jezelf motiveren, het gaat vanzelf. Dus als het vuurtje verdwenen is, dan ben je dat stadium voorbij dat je dat nodig hebt. Dan wordt het natuurlijk.
De olifant als symbool van de geest
Dan zie je uiteraard de olifant die samen met de monnik het pad bewandelt. Die olifant staat voor je eigen bewustzijn en voor je geest.En dan zie je dat die olifant in het begin zwart is en stilletjes aan meer en meer wit wordt. Dus die olifant is een symbool of een voorbeeld van ons eigen bewustzijn, want alhoewel er niemand ervaring mee heeft, kunnen we allemaal veronderstellen dat het temmen van een olifant een moeilijke taak is, dat dit niet eenvoudig is.En dit symboliseert dus het feit dat het temmen van je eigen geest, van je bewustzijn, niet eenvoudig is. Daarom is het een olifant die ze gekozen hebben als voorbeeldje om jouw eigen bewustzijn te gaan symboliseren.En dan ga je kijken: in het begin is het een wilde olifant, daarom ook dat hij zwart gekleurd is, en dan stilletjes aan wordt hij rustiger en rustiger en wordt hij meer vredevol en meer en meer getemd.En dat is eigenlijk wat er ook met jouw eigen bewustzijn gebeurt: in het begin wil je dat wel dat het een bepaalde richting uitgaat, maar het doet wat het zelf wil, en dan stilletjes en stilletjes aan wordt het meer inzetbaar en ga je het meer kunnen gebruiken waarvoor je het zelf wil inzetten.
Dan zie je uiteraard de olifant die samen met de monnik het pad bewandelt. Die olifant staat voor je eigen bewustzijn en voor je geest.
En dan zie je dat die olifant in het begin zwart is en stilletjes aan meer en meer wit wordt. Dus die olifant is een symbool of een voorbeeld van ons eigen bewustzijn, want alhoewel er niemand ervaring mee heeft, kunnen we allemaal veronderstellen dat het temmen van een olifant een moeilijke taak is, dat dit niet eenvoudig is.
En dit symboliseert dus het feit dat het temmen van je eigen geest, van je bewustzijn, niet eenvoudig is. Daarom is het een olifant die ze gekozen hebben als voorbeeldje om jouw eigen bewustzijn te gaan symboliseren.
En dan ga je kijken: in het begin is het een wilde olifant, daarom ook dat hij zwart gekleurd is, en dan stilletjes aan wordt hij rustiger en rustiger en wordt hij meer vredevol en meer en meer getemd.
En dat is eigenlijk wat er ook met jouw eigen bewustzijn gebeurt: in het begin wil je dat wel dat het een bepaalde richting uitgaat, maar het doet wat het zelf wil, en dan stilletjes en stilletjes aan wordt het meer inzetbaar en ga je het meer kunnen gebruiken waarvoor je het zelf wil inzetten.
Het symbool van de olifant en de beoefenaar
In het begin zie je dat de olifant ver weg van de beoefenaar loopt. Die doet zijn eigen ding, maar de slagtand is al wit. Hij is dus al een heel klein stukje wit. De Lama zegt dat dit wil zeggen dat zelfs een beginnende beoefenaar een bepaalde vrede in zichzelf kan ervaren door te beoefenen. Dat is nog weinig en het is moeilijk om dat vast te houden; dat is snel weer weg, maar het is er al van het begin.Maar dan zie je dat groeien stapsgewijs. Hier wordt zijn oor ook wit, dan wordt heel zijn hoofd wit en zo stilletjes aan wordt heel die olifant wit. En je ziet ook dat de beoefenaar altijd maar dichter en dichter bij de olifant komt en op het einde rijdt hij boven op de olifant. Dat wil zeggen: op het einde kan hij zijn bewustzijn effectief gaan gebruiken waarvoor hij het wil gebruiken en voor zelftransformatie, om echt de rest van het pad te gaan bewandelen tot aan het boeddhaschap.Lama herhaalt: de olifant is zwart en in het begin kan je ook aan zijn tred zien, zijn wandelstijl, hoe dat bewustzijn is. In het begin is hij echt aan het hollen en aan het springen en hij gaat rustiger en rustiger beginnen wandelen. En dat is eigenlijk ook een symbool van als je zelf in meditatie gaat, hoe je bewustzijn zich gaat gedragen of gaat reageren op het feit dat je probeert te mediteren.In het begin kan je vaststellen, dat is een ervaring die veel mensen hebben, dat het direct rustiger wordt, maar meestal ga je eerst vaststellen dat je geest precies onrustiger lijkt dan ooit tevoren. Dat is de olifant die aan het hollen is. Eigenlijk stel je gewoon vast wat je geest altijd doet, maar dat symboliseert het feit dat je vaststelt van wow, wat gebeurt hier allemaal in mijn hoofd; het is wel veel onrustiger dan ik dacht. En dan gaat dat stilletjes beter en beter en gaat die olifant rustiger en rustiger beginnen wandelen.Dat weten jullie ook allemaal uit ervaring, als je gemediteerd hebt, en je kiest je concentratie-object; waarbij je bijvoorbeeld de ademhaling neemt en je concentratie daar naar brengt, dan gaat die elke keer terug gaan lopen en word je zo meegesleept in je gedachten. Dat is dus die olifant die elke keer wegloopt en niet bij de beoefenaar blijft, zoals je geest die je meesleurt naar ergens anders.
In het begin zie je dat de olifant ver weg van de beoefenaar loopt. Die doet zijn eigen ding, maar de slagtand is al wit. Hij is dus al een heel klein stukje wit. De Lama zegt dat dit wil zeggen dat zelfs een beginnende beoefenaar een bepaalde vrede in zichzelf kan ervaren door te beoefenen. Dat is nog weinig en het is moeilijk om dat vast te houden; dat is snel weer weg, maar het is er al van het begin.
Maar dan zie je dat groeien stapsgewijs. Hier wordt zijn oor ook wit, dan wordt heel zijn hoofd wit en zo stilletjes aan wordt heel die olifant wit. En je ziet ook dat de beoefenaar altijd maar dichter en dichter bij de olifant komt en op het einde rijdt hij boven op de olifant. Dat wil zeggen: op het einde kan hij zijn bewustzijn effectief gaan gebruiken waarvoor hij het wil gebruiken en voor zelftransformatie, om echt de rest van het pad te gaan bewandelen tot aan het boeddhaschap.
Lama herhaalt: de olifant is zwart en in het begin kan je ook aan zijn tred zien, zijn wandelstijl, hoe dat bewustzijn is. In het begin is hij echt aan het hollen en aan het springen en hij gaat rustiger en rustiger beginnen wandelen. En dat is eigenlijk ook een symbool van als je zelf in meditatie gaat, hoe je bewustzijn zich gaat gedragen of gaat reageren op het feit dat je probeert te mediteren.
In het begin kan je vaststellen, dat is een ervaring die veel mensen hebben, dat het direct rustiger wordt, maar meestal ga je eerst vaststellen dat je geest precies onrustiger lijkt dan ooit tevoren. Dat is de olifant die aan het hollen is. Eigenlijk stel je gewoon vast wat je geest altijd doet, maar dat symboliseert het feit dat je vaststelt van wow, wat gebeurt hier allemaal in mijn hoofd; het is wel veel onrustiger dan ik dacht. En dan gaat dat stilletjes beter en beter en gaat die olifant rustiger en rustiger beginnen wandelen.
Dat weten jullie ook allemaal uit ervaring, als je gemediteerd hebt, en je kiest je concentratie-object; waarbij je bijvoorbeeld de ademhaling neemt en je concentratie daar naar brengt, dan gaat die elke keer terug gaan lopen en word je zo meegesleept in je gedachten. Dat is dus die olifant die elke keer wegloopt en niet bij de beoefenaar blijft, zoals je geest die je meesleurt naar ergens anders.
Het aapje als symbool van onrust
Dan zien jullie naast de olifant ook nog een aapje lopen. Dat aapje is ook in het begin zwart en het wordt ook stilletjes aan meer wit. En op den duur zit hij bij de beoefenaar, aan zijn voeten. Dat aapje, we hebben het daarnet ook al aangehaald, dat je tijdens de meditatie 2 voornaamste obstakels hebt, die in het Tibetaans, Jingwa en Geupa worden genoemd.Jingwa is die loomheid, dat je merkt dat je niet meer helemaal helder bent met geest en dat je in slaap begint te vallen. Het andere is die agitatie, dat je je geest maar niet tot rust krijgt en dat je je niet kan concentreren omdat er een onrust in jezelf gaande is. Die onrust, dat is het aapje.Zoals jullie zelf in de meditatie ervaren, soms ga je beginnen indommelen, ga je in slaap vallen, soms lukt het je maar niet om je helder te concentreren, is die helderheid niet aanwezig, soms word je meegesleept door allerlei afleidingen. Dus de manier dat de olifant loopt, het aapje, de zwarte kleur, dat verwijst allemaal naar die aspecten die je ervaart tijdens de meditatie.
Dan zien jullie naast de olifant ook nog een aapje lopen. Dat aapje is ook in het begin zwart en het wordt ook stilletjes aan meer wit. En op den duur zit hij bij de beoefenaar, aan zijn voeten. Dat aapje, we hebben het daarnet ook al aangehaald, dat je tijdens de meditatie 2 voornaamste obstakels hebt, die in het Tibetaans, Jingwa en Geupa worden genoemd.
Jingwa is die loomheid, dat je merkt dat je niet meer helemaal helder bent met geest en dat je in slaap begint te vallen. Het andere is die agitatie, dat je je geest maar niet tot rust krijgt en dat je je niet kan concentreren omdat er een onrust in jezelf gaande is. Die onrust, dat is het aapje.
Zoals jullie zelf in de meditatie ervaren, soms ga je beginnen indommelen, ga je in slaap vallen, soms lukt het je maar niet om je helder te concentreren, is die helderheid niet aanwezig, soms word je meegesleept door allerlei afleidingen. Dus de manier dat de olifant loopt, het aapje, de zwarte kleur, dat verwijst allemaal naar die aspecten die je ervaart tijdens de meditatie.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten